FAQ

Wat is het Humanisme Fonds Amsterdam (HFA)?

Het Humanisme Fonds Amsterdam (HFA) is een werkvorm met bestuur, opgericht door het bestuur van de afdeling Amsterdam-Amstelland van het Humanistisch Verbond. Het HFA steunt projecten die bijdragen aan een humane samenleving. Een humane samenleving geeft iedereen een kans op een goed leven en op werk dat voor hem of haar betekenisvol is.

Een genereuze erflater heeft een deel van zijn erfenis geschonken aan de Stichting Steunfonds Humanisme, met de last dit bedrag te besteden ten behoeve van de afdeling Amsterdam-Amstelland van het Humanistisch Verbond. Het gaat om een bedrag van enkele honderdduizenden euro’s. Dat is een kans. Het is ook een grote verantwoordelijkheid.

De wens van de erflater is om met dit geld te besteden ten behoeve van de afdeling Amsterdam-Amstelland (HVAA). Het HVAA stimuleert actief het humanistisch gedachtegoed in de regio Amsterdam-Amstelland in woord en daad. Voor de besteding van deze schenking vragen we aan leden en niet-leden om een voorstel in te dienen.

Het doel van het HFA is een zorgvuldige en transparante besteding van de erfenis conform de bedoeling van de erflater. Dat vindt een focus in projecten  met een humanistisch label. Die dus onder meer mensen stimuleren, ondersteunen en/of  faciliteren in de regio Amsterdam-Amstelland bij het ontwikkelen van zichzelf en anderen in het vinden en (mede) ontwikkelen van een kwaliteit van leven die hen (en anderen) past, dan wel projecten waarmee er maatschappelijke condities gerealiseerd worden, bijvoorbeeld door onderzoek, om daarmee een betere kwaliteit van leven te stimuleren voor doelgroepen of in het algemeen. Een breder werkingsgebied dan Amsterdam is onder bepaalde omstandigheden mogelijk.

Het bestuur van de stichting HFA ziet toe op een correcte uitvoering van de procedure voor de aanwending van deze erfenis en op een correcte uitvoering van de projecten die met deze erfenis worden gefinancierd. Waar nodig onderneemt zij actie. Een eventuele accountant wordt aangesteld door het Steunfonds (Praktisch) Humanisme, de officiële erfgenaam.

Het bestuur HFA bestaat uit een voorzitter en leden. De voorzitter is een personele unie met de voorzitter HVAA of ter zijner tijd een onafhankelijk deskundige. De bestuursleden zijn leden van het bestuur HVAA en van het HoofdBestuur Humanistisch Verbond.

Wie mogen een project indienen?

Iedereen met een idee dat voldoet aan de basiscriteria en voorwaarden voor deelname kan een aanvraag indienen. Zowel individuen, groepen als organisaties. Voor organisaties gelden naast de criteria die in deze website zijn gesteld, ook de gebruikelijke criteria bij het verwerven van gelden bij fondsen. Van deze organisaties mag immers verwacht worden dat zij over meer tijd en deskundigheid beschikken dan de gemiddelde particuliere inbrenger.

Moet ik humanist zijn om een idee voor een project in te dienen?

Nee, je hoeft geen humanist te zijn.

Heb je ideeën waarmee de humanistische waarden zichtbaar gemaakt worden, versterkt of gestimuleerd? Vind je het belangrijk dat we ons zowel als individu als samenleving blijven ontwikkelen en bevragen? Ben je ervan overtuigd dat het essentieel is om met open vizier naar de wereld om je heen te kijken en het contact aan te gaan met andersdenkenden?

Zeg je op alle vragen volmondig ‘ja!’, kom dan maar op met je projectplan! Dat je jezelf wel of geen humanist noemt vinden we niet zo belangrijk. Jouw idee is belangrijk. Omdat jij het hebt en je het aan ons voorlegt.

Ook als jouw idee wordt afgewezen kan het nog steeds een mooi en belangrijk idee zijn. Het HFA heeft gewoon maar zoveel geld als we hebben. We moeten kiezen.

Naar wat voor soort projecten is Humanisme Fonds Amsterdam op zoek?

We zijn op zoek naar projecten die op verrassende en vernieuwende wijze en met een impact het humanistisch gedachtegoed zichtbaar en voelbaar maken. Hier vind je meer informatie over wat voor type projecten we zoeken.

Je kunt allerlei typen projecten indienen: een evenement, een boek, een onderzoek, een lezing, een bijeenkomst, een kunstproject, een website. Verras ons met vormen en uitwerkingen die het moderne humanisme in onze samenleving zichtbaar maken.

Belangrijk is dat jouw project het humanistisch gedachtegoed uitdraagt vanuit de afdeling Amsterdam en dus met een werking voor de regio Amsterdam-Amstelland. Dat sluit een grotere werkingsgebied overigens niet uit; het geeft een focus.

Denk aan onderwerpen als het bevorderen van levenskwaliteit, het stimuleren van zelfstandig denken en het onderzoeken van complexe en ethische vraagstukken. Het gaat over condities scheppen, stimuleren, elkaar ontmoeten en de dialoog aangaan, waarbij ruimte is voor verbinding, diversiteit en ongemak. Dat past goed bij het doel dat de afdeling Amsterdam-Amstelland zich heeft gesteld, te weten: “mensen te interesseren , te stimuleren na te denken en te handelen vanuit de persoonlijke component (uw normen en waarden; uw wereldbeeld) en de maatschappelijke component (normen van u en mij; van ons)”.

Wat zijn de basiseisen of -criteria voor een project om deel te kunnen nemen aan de beoordeling van de adviescommissie?

Een project moet idealiter mensen stimuleren, ondersteunen en faciliteren bij het ontwikkelen van zichzelf en anderen in het vinden van kwaliteit van leven die hen past. Ook wordt elk project bekeken op zijn merites, te weten: resultaten die concreet en zichtbaar zijn in de Amsterdamse samenleving. Het is natuurlijk mooi als het project vernieuwend is. Een belangrijk criterium is of het projectidee past bij het humanistische label.

Je kunt allerlei type projecten indienen: een evenement, een boek, een onderzoek, een lezing, een bijeenkomst, een kunstproject, een website. Verras ons met vormen en uitwerkingen die het moderne humanisme in onze samenleving zichtbaar maken. Het allerbelangrijkste is dat je project het humanistisch gedachtegoed uitdraagt. Denk hierbij aan onderwerpen als het bevorderen van levenskwaliteit, het stimuleren van zelfstandig denken en het onderzoeken van complexe en ethische vraagstukken. Het gaat over elkaar ontmoeten en de dialoog aangaan, waarbij ruimte is voor verbinding, diversiteit en ongemak.

Een uitgebreide beschrijving tref je aan op het tabblad criteria en voorwaarden.

Wat verwacht het HFA van het project(plan) waarmee ons idee gerealiseerd wordt?

Maak het projectplan niet te dik. Waar het om gaat is dat we kunnen beoordelen:

  • wat de opbrengst is en hoe dit past bij de doelen van het HFA en
  • hoe realistisch een ingediend plan is als het gaat om de effecten van het resultaat, planning, kosten en inzet.

De volgende onderdelen van het projectplan zijn verplicht.

  • Beschrijf het idee en wat er mee wordt bereikt: wat, voor wie, wanneer.
  • Geef aan hoe het idee en de effecten ervan voldoen aan de criteria van het Humanisme Fonds Amsterdam.
  • Beschrijf het doel van het project in termen van kwalitatieve en kwantitatieve (meetbare) eisen die je stelt.
  • Beschrijf de risico’s en kansen van het project en hoe je voorkomt dat de risico’s gaan optreden. Bij voorkeur in tabelvorm.
  • Een samengevat communicatieplan (marketing). Hoe en wanneer ga je de voortgang en de resultaten communiceren en naar wie, met welke middelen? Geef hierin ook aan welke communicatiemiddelen je van het Humanistisch Verbond wil gebruiken.
  • Een begroting (voor particulieren: inclusief marketing en communicatie) en een dekkingsplan. We zien in de begroting graag hoeveel geld direct bijdraagt aan het zichtbare of voelbare resultaat van het project. Geef expliciet aan hoeveel er nodig is voor personele kosten voor anderen (wie?) en/of voor jezelf en/of de organisatie waarmee je samenwerkt of waarvoor je werkt (de indiener). Geef een toelichting op dit bedrag. Waarom staat dit bedrag wat jou betreft in verhouding tot de totale kosten en dekking. Bekijk ook goed onze algemene voorwaarden en houdt rekening met de manier waarop we geld uitkeren en de verantwoording die we vragen.
  • Geef aan als er meerdere financiers van het project zijn, per financier: naam, adres, contactgegevens (wie); welk bedrag, toegezegd of definitief en de eventuele door de financier gestelde voorwaarden om dat bedrag te krijgen.
  • Een planning met betrekking tot menskracht, (financiële) middelen, resultaat en/of deelresultaten en verantwoording. Bekijk goed de algemene voorwaarden. Houd er rekening mee dat je op zijn vroegst in april 2017 uitslag krijgt van het HFA.
  • de organisatie van het project: wie leidt het project en is eindverantwoordelijk voor het realisatie van het projectplan? Welke waarborgen zijn er voor het bereiken van dat resultaat? Aan wie wordt gerapporteerd, waarover en wanneer? Beschrijf de overlegstructuren. Opdrachtgevers is in alle gevallen het bestuur van de stichting HFA.
  • Bijlagen, waarin:
    • CV en motivatie van de indiener of indienende organisatie;
    • CV van de projectleider, eindverantwoordelijk voor het te bereiken resultaat binnen de begrenzing van het projectplan.

Tenslotte: de toelichting op een projectplan in deze website is bedoeld als checklist. Jouw projectplan moet een samenvatting bevatten in de vorm van een factsheet, waarin je de punten bij eisen aan projectplan benoemt en je opmerkingen opneemt die jij wilt meegeven, met verwijzing van paginanummers en nummers van bijlagen waar meer toelichting staat. De samenvatting is een ‘pitch’. Het moet een goed inzicht geven in wat je wilt, waarom het aan de eisen voldoet en nuttig is, wat je nodig hebt e.d.

Mag er geld verdiend worden met een project?

Als er geld wordt verdiend door een project moet dat tijdig gemeld. In dat geval zijn er twee opties:

  • het geld wordt geïnvesteerd in het project;
  • het geld wordt geïnvesteerd in een ander of nieuw project.

In beide gevallen gebeurt dat in overleg met het bestuur HFA. De laatste stelt vast. Ook deze beslissing is niet vatbaar voor beroep.

Mag een project door meerdere partijen gefinancierd worden?

Ja, dat mag. Het kan een voordeel zijn omdat er dan kennelijk meerdere partijen zijn die een zodanige waarde hechten aan het resultaat, dat zij daar ook hun geld in willen steken. Hoe dat wordt beoordeeld is aan de commissies en zal ook afhankelijk zijn van wat het project beoogt te bereiken.

Mag een in te dienen project een relatie hebben met de diensten of producten die ik of wij aanbieden?

Belangenverstrengeling is niet wenselijk. Het doel is dat er maatschappelijke betekenis wordt gegeven aan humanisme in Amsterdam en omgeving met gebruik van het geld dat is nagelaten. Commercieel gewin door een project is niet aan de orde. Voor organisaties (waaronder ZZP’ers) is dit mogelijk een lastiger criterium dan voor particulieren. Dat zal blijken.
De voorselectiecommissie beziet voor elk voorgesteld project of er belangenverstrengeling is of kan zijn. Waar nodig zal zij extra informatie vragen aan de indiener(s). Ga er vanuit dat de beoordelaars dit criterium integer en zo transparant mogelijk zullen hanteren. Er is geen beroep mogelijk.

Wat is de procedure voor de selectie van projecten (beoordeling)?

De procedure wordt uitgevoerd onder auspiciën van het bestuur HFA. Er zijn twee onafhankelijke commissies die de ingediende projecten beoordelen. Er is een voorselectiecommissie die de projecten beoordeelt op de criteria en de voorwaarden (zie tabblad beoordelen) en een adviescommissie die het bestuur HFA adviseert over de projecten die in aanmerking komen voor financiering.

De adviescommissie, waarin onder meer Alexander Rinnooy Kan, Job Cohen en Carolien Gehrels, beoordeelt de projecten inhoudelijk en naar mogelijke maatschappelijke waarde. Zij komt tot een advies van te financieren projecten aan het bestuur HFA. Gegeven de in de commissies aanwezige deskundigheid en (maatschappelijke) ervaring, mag verwacht worden dat het bestuur HFA (en het Steunfonds Praktisch Humanisme) zich laat leiden door het advies.

De stappen van de procedure op hoofdlijnen:

1. indienen project met een projectplan dat voldoet aan de eisen, vóór 30 september 2016.

2. beoordeling door de voorselectiecommissie, leidend tot de voordracht van projecten aan de adviescommissie.

Tussentijds (oktober 2016) kan een indiener feedback krijgen van de voorselectiecommissie met het verzoek dat te verwerken. Daarna volgt dan de beoordeling of het project wordt voorgedragen. Het verwerken van feedback geeft dus geen garantie op voordracht en moet uiterlijk 20 november zijn afgerond met een aangevulde aanvraag.

Alle ingediende voorstellen worden vertrouwelijk behandeld in de voorselectiecommissie. De voorstellen worden niet breder verspreid. Beoogd wordt te waarborgen dat een idee van indieners dat niet wordt gekozen, onbekend blijft zodat de indieners daarmee kunnen doen wat zij goed achten.

3. publicatie van de door de voorselectiecommissie voorgedragen projecten op de website (uiterlijk 2 januari 2017), te weten: titel project, samenvattende tekst van de indieners over het project en –desgewenst – de naam of namen van de indieners..

4. beoordeling door de onafhankelijke adviescommissie, uiterlijk op 1 maart 2017 leidend tot een advies aan het bestuur over de toekenning van gelden aan een project.

5. bespreking van het advies van de adviescommissie in het bestuur HFA, waarin een lid van de stichting Steunfonds Humanisme en een lid HoofdBestuur Humanistisch Verbond (HB HV).

6. definitieve vaststelling toekenning van gelden (uiterlijk 21 maart 2017).

7. publicatie van de projecten die gestart gaan worden met geld van het HFA op de website (uiterlijk 1 april 2017).

8. In april 2017: afspraken met de projectindieners over de start en de uitvoering, waaronder wie het project gaat leiden, de verantwoording over voortgang ten opzichte van het projectplan en gelden (begroot, uitgaven en verplicht) e.d.

9. uitvoering en afronding. Elk project is verplicht regelmatig een voortgangsrapportage te geven voor publicatie op de website zodat leden en niet-leden in staat zijn de voortgang te volgen.

De procedure is gemaakt door het bestuur HVAA, in overleg met het HoofdBestuur (HB) van het Humanistisch Verbond (HV). De procedure is vastgesteld door de Algemene Leden Vergadering (ALV) van het Humanistisch Verbond Amsterdam-Amstelland (HVAA).

Wat zijn mogelijke uitkomsten van de beoordeling van het door mij/ons ingediende project?

In het volgende wordt de procedure beschreven vanuit het perspectief van de indiener: wat kan hij of zij verwachten?

Indienen projectplan: 10 juni t/m 30 september

Oriënterende beoordeling ingediende ideeën: 31 oktober – uitslag.

Mogelijke uitkomsten:

  • je project valt af. In dit geval is en blijft het idee alleen bekend bij de leden van de voorselectiecommissie en de ondersteuning van de commissie.
  • je project gaat door naar de adviescommissie.
  • je project krijgt feedback omdat het weliswaar interessant is maar nog niet voldoet aan de (basis)criteria. Het project gaat door naar de adviescommissie mits je de gegeven feedback goed verwerkt. Vóór 31 oktober moet de feedback van de voorselectiecommissie verwerkt zijn en jouw project opnieuw zijn ingediend.

Mogelijke uitkomsten:

  • je project valt af.
  • je project gaat door naar de adviescommissie.

Voordracht projecten aan adviescommissie: 2 januari 2017 – deze voordracht wordt gepubliceerd op de website met een door de indieners gemaakte tekst van een half tot één A4, titel project en eventueel naam of namen van de indieners.

Beoordeling door de adviescommissie: 1 maart 2017 – adviezen aan het bestuur HFA.

Mogelijke uitkomsten:

  • je project wordt geadviseerd om uit te voeren.
  • je project wordt geadviseerd maar voor een lager bedrag.
  • je project wordt niet geadviseerd uit te voeren.

Beslissing: Het bestuur HFA beoordeelt de adviezen, overlegt met het steunfonds, en stelt de definitieve selectie vast.

Mogelijke uitkomsten:

  • je krijgt wat je hebt gevraagd;
  • je krijgt minder dan je hebt gevraagd;
  • jouw project wordt geen geld toegekend.

Vanwege de prominente bezetting van de adviescommissie, mag verwacht worden dat het bestuur dichtbij het advies van de adviescommissie blijft. De definitieve uitslag wordt uiterlijk 1 april 2017 bekend gesteld op de website.

April 2017 – Er worden afspraken gemaakt over de start van de uitvoering, de verantwoording, de projectorganisatie en de bijhorende overlegstructuur alsook over de rapportage momenten aan het bestuur HFA.

Wie bepaalt welke projecten geld krijgen?

Het bestuur Humanisme Fonds Amsterdam (i.o.m. het Steunfonds Praktisch Humanisme) beslist welke plannen worden gehonoreerd. Daarin zitten twee leden van het bestuur HVAA, gekozen door de leden van de afdeling Amsterdam-Amstelland, en twee leden van resp. namens het HB HV.

Het bestuur laat zich in haar keuzeproces leiden door de adviezen van de onafhankelijke adviescommissie en de daaraan voorafgaande onafhankelijke voorselectiecommissie. De laatste zorgt er voor dat alle aan de adviescommissie voorgelegde projecten voldoen aan de gestelde criteria en voorwaarden als input voor de oordeelsvorming van de onafhankelijke adviescommissie, waarin onder meer Alexander Rinnooy Kan, Job Cohen en Carolien Gehrels.

Is er beroep mogelijk tegen voordracht, advies of beslissing?

Er is geen beroep mogelijk tegen een voordracht van de voorselectiecommissie, tegen het advies van de adviescommissie en tegen de beslissing(en) van het bestuur HFA. Bij deelname aan de procedure voor het krijgen van gelden van het HFA, accepteert u dit onverkort by default.

Wat moet ik indienen?

Je stuurt ons:

1. het indienformulier dat bij jou/jullie past;

2. een samenvattend factsheet van jouw project (zie eisen aan projectplan en tabblad ‘uitwerken format‘).

3. een projectplan met eventuele bijlagen (zie eisen projectplan);

4. eventuele opmerkingen.

Dit alles als één document.

Wat zijn de algemene voorwaarden?

Download de Algemene Voorwaarden.

De in de website aangegeven criteria en voorwaarden, de procedure en de (financiële) verantwoording (zie o.a. procedure en FAQ) zijn leidend voor die onderdelen. Waar de Algemene Voorwaarden die punten niet helemaal dekken, moet je er van uitgaan dat die er niettemin onderdeel van zijn.

Welke (financiële) verantwoording moet ik afleggen?

De financiële verantwoording is onderdeel van de algemene voorwaarden waar je mee instemt wanneer je een projectplan indient.

Er is een verantwoordingsplicht om op vooraf (in april 2016) afgesproken momenten te rapporteren, in een afgesproken format en op elk moment dat dit wordt verlangd door het bestuur HFA. Het gaat om de gebruikelijke verantwoording over de vorderingen van een project. Onder meer: planning <vs> realisatie; begroting <vs> uitgaven/verplichtingen en een prognose voor de resultaten en de kosten voor de rest van het project met de eventuele risico’s en hoe je die wilt voorkomen.

Het bestuur HFA en/of het bestuur Steunfonds Humanisme kan iemand aanstellen die waar nodig of gewenst de stand van zaken beoordeelt en daarover rapporteert. Het project dient deze persoon alle toegang te geven tot de projectdocumentatie en de aan het project verbonden mensen in de uitvoering en in de besluitvorming.

Wat betekent ‘Een voorstel mag personeelskosten bevatten voor zover nodig om het project te kunnen realiseren. Deze kosten moeten in verhouding staan tot de totale kosten en de inkomsten’?

Dit is afhankelijk van het project en wordt beoordeeld door de voorselectiecommissie, zonodig het bestuur HFA (desgevraagd door de voorselectiecommissie).

Het doel van het HFA is leidend, want deze zijn afgeleid van de wensen van de erflater. De gelden moeten zoveel mogelijk daar aan besteed worden. Personeelskosten worden niet afgewezen, wel zal strict gekeken worden naar nut en noodzaak als het gaat om de doelrealisatie van het HFA door het project en, uiteraard, wordt gekeken naar de omvang.

Personeelskosten moeten in ieder geval marktconform of lager zijn. Daarnaast moet het aantal uren dat gerekend wordt, geloofwaardig zijn. Ook is de commissie alert op onnodig hoge kosten voor posten zoals marketing. Organisaties die inschrijven met een idee voor een project moeten er rekening mee houden dat er van wordt uitgegaan dat zij zelf de kosten van marketing financieren, terwijl het projectplan wel moet voorzien in marketing van het project en het resultaat er van.

Is een project dat ik indien ‘eigendom’ van het HFA?

Als we jouw project niet kiezen hebben wij geen recht om iets met jouw idee te doen.

Als we je project wel kiezen wordt je erkend als degene die het idee voor het project heeft bedacht en ingediend. Als je dat wilt, zullen we dat ook benoemen in de publiciteit. Je kunt er ook voor kiezen anoniem te blijven.

Alle andere rechten draag je gelijk met de indiening van het idee over aan het HFA, Bij de indiening van het idee waarborg je dat het een idee is waarvan je beschikt over alle rechten. Je vrijwaart het HFA van de mogelijke consequenties van rechtsgeldige aanspraken op die rechten door anderen dan de het HFA bekende indiener(s) van het project. Terwijl je tevens toezegt in dat geval alle reeds bestede gelden terug te betalen aan het HFA.

Mag het in een andere taal?

Het projectplan moet in het Nederlands geschreven zijn.

Moet het project publiciteit krijgen (marketing) en, zo ja, wie is daarvoor verantwoordelijk?

Van elk project wordt verwacht dat het een resultaat biedt dat de aandacht verdient. Van organisaties die een idee voor een project voorleggen aan het HFA wordt verwacht dat zij zorgen voor voldoende bekendheid van project, de voortgang van het project en, vooral, van het projectresultaat. Hoe en wanneer zij dat willen doen is onderdeel van hun projectplan. Uitgangspunt is dat de organisatie dit deel deel van het projectplan proactief inzet en zelf financiert. Bij projecten, ingediend door particulieren, zal per project bezien worden hoe publiciteit i.c. marketing georganiseerd gaat worden.

Bij alle projecten moet altijd vermeld worden dat het is “Mogelijk gemaakt door het Humanisme Fonds Amsterdam van het Humanistisch Verbond Amsterdam-Amstelland”.

Bij wie kan ik terecht met mijn vragen over de projectplanonderdelen, criteria voor toewijzing en de algemene voorwaarden?

We organiseren een informatiebijeenkomst voor particuliere indieners van een idee, lid van het Humanistisch Verbond Amsterdam Amstelland. Deze is op 9 juli en op 21 augustus, voorafgaand aan onze zomerborrel. Dit is de beste plek om antwoord te krijgen op je vragen. Meld je hier aan.

Indieners die geen lid zijn van het Humanistisch Verbond kunnen hun vragen naar ons mailen via info@humanismefondsamsterdam.nl. Dat geldt ook voor indienende organisaties en hun medewerkers.

Wat is het Humanistisch Verbond (HV) en wat is het Humanistisch Verbond Amsterdam Amstelland (HVAA)?

Het Humanistisch Verbond is het informatie- en dienstencentrum, het ontmoetingsplein van het humanisme en heeft ruim 13.000 leden en 39 afdelingen. Het eigentijds humanisme wordt getypeerd in het artikel Eigentijds Humanisme: de grondslag.

Eén van deze afdelingen is het Humanistisch Verbond Amsterdam-Amstelland. Het is de grootste afdeling van het HV met circa 1000 leden. Bekijk ook hun Facebook-pagina.

De afdeling HVAA heeft een door de leden gekozen bestuur. De leden hebben het bestuur gemandateerd om de door de leden in het ALV HVAA vastgestelde procedure uit te werken en uit te (doen) voeren. Het bestuur besloot een Humanisme Fonds Amsterdam (HFA) in te stellen voor een zorgvuldige uitvoering van de procedure en voor een goed toezicht op de besteding van de gelden van de erflater conform zijn wensen ten behoeve van de afdeling Amsterdam van het Humanistisch Verbond, gevestigd te Utrecht. Het HFA bevordert een zorgvuldige uitvoering van de door de leden vastgestelde procedure.

De leden van de afdeling HVAA worden jaarlijks in de ALV of – indien zij dat wensen – tweejaarlijks geïnformeerd over een of meer projecten die uitgevoerd worden onder auspiciën van het HFA.

Wat is humanisme?

Kort gezegd streven humanisten naar inspirerend onderwijs, aandachtige zorg, een rijk cultureel leven en een schone en diverse leefomgeving. De samenleving ligt niet klaar, maar wordt door burgers vormgegeven. Het realiseren van een eerlijke, duurzame, rechtvaardige maatschappij met gelijke kansen is onze gezamenlijke verantwoordelijkheid. Of, zoals de Engelsen in een filmpje, gemaakt door de British Humanist Association, zeggen over een humanistisch perspectief op ‘geluk:

 

Het Humanistisch Verbond Nederland verwoordt het in haar website als volgt:

Het humanisme is een levensbeschouwing die uitgaat van de waardigheid van mensen en haar inspiratie vindt in menselijke vermogens. 

De mens als uitgangspunt

Het humanisme is een uniek experiment om goed en mooi te leven. Zowel maatschappelijk als persoonlijk streven humanisten naar menselijke ontplooiing en ontwikkeling. Kernwoorden hierbij zijn vrijheid, kracht, verantwoordelijkheid en waardigheid.

Het is onze inzet om de wereld en het leven te begrijpen met uitsluitend menselijke vermogens. We zijn ervan overtuigd dat de mens tijdens de evolutie is ontstaan uit natuurlijke processen. Dit betekent dat mensen verbonden zijn met de natuurlijke wereld en dat ons leven net als ieder leven eindig is: we moeten het met deze wereld en met dit leven doen. Dit besef van eindigheid is soms moeilijk te dragen. Humanisten vatten eindigheid vooral op als een uitdaging en aansporing om een zo goed mogelijk leven te leiden. Mensen hebben in principe het vermogen om hun bestaan in vrijheid vorm te geven en zo tot bloei te komen. De humanistische levensbeschouwing wil dit vermogen stimuleren en biedt hiertoe inspiratie.

Een menselijke moraal

Het is een typisch menselijk vermogen om goed en kwaad te kunnen onderscheiden. Mensen zijn in potentie gevoelig voor morele kwesties en voor een streven naar een mooi, zuiver en rechtvaardig leven. Dit streven bepaalt onze menselijkheid. Morele gevoeligheid maakt dat wij ons verantwoordelijk kunnen voelen voor de natuur, elkaar en onszelf, en geeft ruimte om naar die verantwoordelijkheid te handelen. Om die reden zullen humanisten zich altijd inzetten om morele gevoeligheid te prikkelen en te ontwikkelen.

Humanisten beschouwen kritiek op religies, levensbeschouwingen en ideologieën als een belangrijke verworvenheid. Ook als deze kritiek de vorm van spot en satire aanneemt

Kennis vergaren

Mensen willen zichzelf en de wereld doorgronden, en zullen dat op eigen kracht moeten doen. Betrouwbare kennis ontstaat door een proces van waarnemen, argumenteren, beoordelen, toetsen en herzien. Deze elementen komen onder meer samen in de wetenschappelijke methode. Kennis is mensenwerk en dus feilbaar. Het humanisme vraagt van mensen de voortdurende bereidheid om hun ideeën aan te passen als daar overtuigende redenen voor zijn. Ons mens- en wereldbeeld is daarmee open en principieel aan verandering onderhevig.

Menselijke expressie

Mensen geven vorm aan hun ervaringen, ideeën en gevoel door middel van verhalen, kunst, muziek en verbeelding. Expressie is voor humanisten een levensbehoefte; door zich uit te drukken, geven mensen zin en betekenis  aan hun bestaan. De menselijke culturen die als gevolg van deze expressies zijn gegroeid, zijn inspirerend en inherent waardevol – al zijn ze niet boven kritiek verheven.

Ongodsdienstig karakter

Humanisten geloven in de kracht van mensen en beroepen zich niet op een goddelijke openbaring of goddelijk ingrijpen. Wij denken dat alle levensbeschouwingen en religies een menselijke oorsprong hebben en daarmee open staan voor duiding en kritiek. Humanisten steunen uitsluitend op menselijke bronnen van kennis, zin en moraal. Dit betekent dat wij omtrent vragen naar zin, waarheid en moraal een beroep doen op menselijke tradities en op de kwaliteiten en betrokkenheid van onze tijdgenoten.